Zaimki francuskie (pronoms en français) – poznaj gramatykę związaną z zaimkami w języku francuskim (zaimki osobowe, dzierżawcze, akcentowane, przymiotne, dopełnienia bliższego i dalszego oraz inne)
Zaimki francuskie to niezwykle szerokie zagadnienie. Spotykamy się z nimi już na samym początku nauki języka, poznając francuskie zaimki osobowe, i zgłębiamy je na dalszych etapach przygody z językiem Moliera. Ich liczba może się wydawać trochę przytłaczająca, nie ma jednak powodu do zmartwień. W poniższym artykule przedstawiamy zagadnienie francuskich zaimków w prosty i przystępny sposób. Po jego lekturze zaimki francuskie nie będą miały przed Tobą tajemnic!
Zaimki francuskie – jakie zaimki występują w języku francuskim?
Zaimek to część mowy, która zastępuje rzeczownik, a czasem także przymiotnik, liczebnik lub przysłówek. Używa się jej zazwyczaj po to, by uniknąć powtórzenia tego samego słowa lub by wskazać obiekt bez nazywania go. Bez wątpienia to niezwykle ważny temat podczas nauki języka.
Oto kilka przykładów zaimków w zdaniach:
Ja poszłam do kina, a oni zostali w domu.
Nie było jej dzisiaj w pracy.
To ich nowe mieszkanie.
Wskazane powyżej słowa (ja, oni, jej, ich) zastępują inne części mowy, które mogłyby dokładniej określić, o kim jest mowa.
Ja poszłam do kina, a oni zostali w domu. – Ja poszłam do kina, a dziadkowie zostali w domu.
Nie było jej dzisiaj w pracy. – Marysi nie było dzisiaj w pracy.
To ich nowe mieszkanie. – To nowe mieszkanie moich przyjaciół.
Zaimki francuskie można podzielić na różne rodzaje zaimków:
- les pronoms démonstratifs – zaimki wskazujące
- les pronoms indéfinis – zaimki nieokreślone
- les pronoms interrogatifs – zaimki pytające
- les pronoms personnels – zaimki osobowe
- les pronoms possesifs – zaimki dzierżawcze
- les pronoms relatifs – zaimki względne.
W poniższym artykule omówimy najważniejsze zaimki w francuskim.
Zaimki osobowe – francuski (ja po francusku)
Pierwszą kategorią, którą należy omówić, poznając zaimki francuskie, są zaimki osobowe. Są to zaimki podmiotowe, co oznacza, że pełnią funkcję podmiotu w zdaniu. Dzięki nim nie musimy powtarzać imion czy nazw osób wykonujących czynności.
Zaimki osobowe francuskiego (osoby po francusku)
| Liczba pojedyncza | Liczba mnoga | |
| 1 osoba | je (ja) | nous (my) |
| 2 osoba | tu (ty) | vous (wy) |
| 3 osoba | il/elle (on/ona) | ils/elles (oni/one) |
Dodatkowo występuje także zaimek on, który nie ma swojego odpowiednika w języku polskim. Można nim zastąpić zaimek nous, zwłaszcza w mniej formalnych wypowiedziach, lub użyć go w wyrażeniach bezosobowych, gdy mówimy o czymś, co dotyczy wszystkich, ale nikogo szczególnie.
On va aller au cinéma demain, ma soeur et moi. – Ja i moja siostra pójdziemy jutro do kina.
On doit faire du sport pour être en forme. – Trzeba uprawiać sport, by być w formie.
Powyższe zdanie nie dotyczy żadnej określonej osoby, ale opisuje pewną zasadę, która jest prawdziwa dla wszystkich ludzi. W takich właśnie sytuacjach używa się zaimka on. Zaimek ten występuje z czasownikami w trzeciej osobie liczby pojedynczej.
Zaimki akcentowane
Rodzajem zaimków osobowych są zaimki osobowe akcentowane.
| Liczba pojedyncza | Liczba mnoga | |
| 1 osoba | moi | nous |
| 2 osoba | toi | vous |
| 3 osoba | lui/elle | eux/elles |
Używa się ich w kilku określonych sytuacjach, mianowicie:
- Kiedy odpowiadamy na pytanie, używając tylko zaimka.
Qui a fait la vaiselle? Moi. – Kto pozmywał naczynia? Ja.
- Kiedy chcemy zaakcentować wykonawcę czynności.
Moi, je suis française, mais toi, tu es polonais. – Ja, ja jestem Francuzką, ale ty, ty jesteś Polakiem.
- Po wyrażeniach c’est (to jest) i ce sont (to są).
C’est lui qui a cassé la vase. – To on zbił wazon.
- Po przyimkach à i de oraz słowach takich jak avec (z), pour (dla) czy sens (bez).
On parle d’elle. – Mówimy o niej.

Chcesz nauczyć
się francuskiego?
Chcesz opanować zaimki francuskie? W naszej szkole to możliwe! Zapisz się na darmową lekcję próbną i zacznij mówić jak native speaker.
Zaimki dzierżawcze – francuski (les adjectifs possesifs oraz les pronoms possesifs)
Ważnym elementem gramatyki francuskiej są francuskie zaimki dzierżawcze. Pozwalają one na wyrażenie przynależności i opisanie, że coś należy do kogoś. Dzielimy je na zaimki przymiotne dzierżawcze i zaimki rzeczowne dzierżawcze.
Zaimki przymiotne dzierżawcze
Zaimki przymiotne dzierżawcze często przypisuje się do kategorii przymiotników, stąd ich francuska nazwa les adjectifs possesifs. Występują one razem z rzeczownikiem i odmieniają się zależnie od jego liczby i rodzaju.
Zaimki przymiotne dzierżawcze
| Coś należy do mnie (je) | Coś należy do ciebie (tu) | Coś należy do niej albo do niego (il, elle) | Coś należy do nas (nous) | Coś należy do was (vous) | Coś należy do nich (ils, elles) | |
| Rodzaj męski, liczba pojedyncza | mon (mój) | ton (twój) | son (jego/jej) | notre (nasz) | votre (wasz) | leur (ich) |
| Rodzaj żeński, liczba pojedyncza | ma (moja) | ta (twoja) | sa(jego/jej) | notre (nasza) | votre (wasza) | leur (ich) |
| Liczba mnoga | mes (moi/moje) | tes (twoi/twoje) | ses (jego/jej) | nos (nasi/nasze) | vos (wasi/wasze) | leurs (ich) |
Warto także przećwiczyć wymowę powyższych zaimków.
Zaimki rzeczowne dzierżawcze
W niektórych sytuacjach, gdy chcemy uniknąć powtarzania słowa, możemy użyć zaimków rzeczownych dzierżawczych. Zaimki te odmieniają się zależnie od rodzaju i liczby rzeczownika, którego zastępują. Aby to zilustrować, przygotowaliśmy tabelę:

Zaimków dzierżawczych można użyć na przykład w następującym zdaniu:
On voit notre voiture et votre voiture. La nôtre est rouge et la vôtre est blanche. – Widzimy nasz samochód i wasz samochód. Nasz jest czerwony, a wasz jest biały.
Les pronoms réfléchis – zaimki zwrotne (występujące z czasownikami)
Ważnymi zaimkami są także zaimki zwrotne, których używa się z niektórymi czasownikami. Można je przetłumaczyć z pomocą polskiego słowa się, które występuje w wyrażeniach takich jak myć się czy czesać się. W języku Moliera zaimki te odmieniają się jednak przez osoby.
Francuskie zaimki zwrotne
| Liczba pojedyncza | Liczba mnoga | |
| 1 osoba | me | nous |
| 2 osoba | te | vous |
| 3 osoba | se | se |
Zaimków zwrotnych używa się w zdaniach takich jak:
Je me lave. – Ja się myję.
Tu te couches. – Ty kładziesz się spać.
Zaimki francuskie – zaimek y
Ważnym francuskim zaimkiem, który trzeba opanować, żeby wejść na wyższy poziom znajomości języka Moliera, jest także zaimek y, zastępujący nieosobowe rzeczowniki wprowadzone przyimkiem à. Bardzo często są to nazwy miejsc, z tego powodu słowo y tłumaczy się czasem jako tam.
Je vais à Paris. J’y vais. – Jadę do Paryża. Jadę tam.
Je pense à mon pays. J’y pense. – Myślę o moim kraju. Myślę o nim.
Zaimki francuskie – zaimek en
Funkcję podobną do zaimka y pełni zaimek en. Zastępuje on rzeczowniki poprzedzone przyimkiem de rodzajnikiem nieokreślonym (na przykład un, une lub des) albo rodzajnikiem cząstkowym, takim jak du czy de la.
Tu veux du thé? Oui, j’en veux. – Chcesz herbaty? Tak, chcę jej.
Tu as besoin de ce livre? Non, je n’en ai pas besoin. – Potrzebujesz tej książki? Nie, nie potrzebuję jej.
Zaimki dopełnienia bliższego (cod – francuski)
Kolejne ważne zaimki francuskie, które trzeba poznać na dalszych etapach nauki gramatyki języka francuskiego, to zaimki dopełnienia bliższego i dalszego. Żeby opisać ich użycie, musimy najpierw wytłumaczyć, czym jest dopełnienie bliższe i dalsze.
Dopełnienie to ta część zdania, która uzupełnia czasownik i daje nam dodatkowe informacje na temat wykonywanej czynności. Odpowiada na takie pytania, jak: co? komu? o czym?. Zobrazujmy to konkretnymi przykładami dopełnienia w zdaniach:
Piotrek ogląda telewizję.
Ala je śniadanie.
Zosia opowiada znajomym o swoich wakacjach.
Rozróżnienie dopełnienia bliższego i dalszego w przypadku języka francuskiego jest dość proste. Dopełnienie bliższe jest wtedy, gdy występuje od razu po orzeczeniu.
Je regarde un film. – Oglądam film.
Tymczasem z dopełnieniem dalszym mamy do czynienia wtedy, kiedy między orzeczeniem a dopełnieniem pojawia się przyimek (najczęściej jest to przyimek à).
Je téléphone à mon ami. – Dzwonię do mojego przyjaciela.
Wiesz już, jak odróżnić dopełnienie bliższe od dalszego, możemy więc przejść do samych zaimków dopełnieniowych.
Zaimki dopełnienia bliższego
| Liczba pojedyncza | Liczba mnoga | |
| 1 osoba | me | nous |
| 2 osoba | te | vous |
| 3 osoba | lela | les |
Jak było już wcześniej wspomniane, używamy ich, by zastąpić dopełnienie w zdaniach, w których występuje ono od razu po orzeczeniu.
Je connais cet acteur. Je le connais. – Znam tego aktora. Znam go.
Tu regardes la télé. Tu la regardes. – Ty oglądasz telewizję. Ty ją oglądasz.
Zaimki dopełnienia dalszego lui i leur (coi – francuski)
Zaimków dopełnienia dalszego używa się, gdy pomiędzy orzeczeniem a dopełnieniem pojawia się przyimek.
Zaimki dopełnienia dalszego
| Liczba pojedyncza | Liczba mnoga | |
| 1 osoba | me | nous |
| 2 osoba | te | vous |
| 3 osoba | lui | leur |
Tu écris à tes parents. Tu leur écrit. – Ty piszesz do twoich rodziców. Ty piszesz do nich.
Je téléphone à ma cousine. Je lui téléphone. – Ja dzwonię do mojej kuzynki. Ja dzwonię do niej.
Ćwiczenia online. Zaimki francuskie – podsumowanie
Poznałeś już wszystkie najważniejsze zaimki w języku francuskim. Podsumowując, jest ich całkiem dużo, dlatego warto poświęcić trochę czasu na ćwiczenia z zakresu „zaimki język francuski”, by dobrze je opanować. Wykonaj je i szlifuj swój francuski! A jeśli masz ochotę przećwiczyć nowo poznane zasady gramatyczne w praktyce, zapraszamy na lekcje w naszej szkole językowej. Do zobaczenia!